پرش به محتوا
گروه حقوقیحق‌نوا

محاسبه مواعد قانونی

آخرین روز مهلت اعتراض به رأی و قرار، از تاریخ ابلاغ، با شمارش ماده ۴۴۵ و در نظر گرفتن تعطیلات.

مشخصات مهلت

نوع اقدام و تاریخ ابلاغ را انتخاب کنید تا آخرین روز مهلت، با در نظر گرفتن جمعه‌ها و تعطیلات رسمی ثابت، محاسبه شود.

تاریخ ابلاغ

نحوه شمارش مهلت‌ها

طبق ماده ۴۴۵ قانون آیین دادرسی مدنی، روز ابلاغ و روز اقدام جزو مدت محسوب نمی‌شود. بنابراین در مهلت بیست‌روزه، شمارش از فردای ابلاغ آغاز می‌شود. در این ابزار، مهلت‌هایی که به ماه تعیین شده‌اند در همان روزِ ماه در ماه مقصد پایان می‌یابند و اگر آن ماه کوتاه‌تر باشد، آخرین روز همان ماه ملاک است.

مثال: اگر رأی در ۱ مهر ابلاغ شود، بیستمین روزِ شمارش ۲۱ مهر است.

تعطیلات

اگر آخرین روز مهلت با تعطیل رسمی مصادف شود، مهلت تا نخستین روز کاری بعد ادامه می‌یابد. این ابزار جمعه‌ها و تعطیلات رسمی ثابت تقویم شمسی — نوروز، ۱۲ و ۱۳ فروردین، ۱۴ و ۱۵ خرداد، ۲۲ بهمن و ۲۹ اسفند — را لحاظ می‌کند. تعطیلات مذهبی بر پایه رؤیت ماه اعلام می‌شوند؛ ابزار فقط نزدیکی تاریخ‌ها به آن‌ها را هشدار می‌دهد.

ابلاغ واقعی و ابلاغ قانونی

در برخی مهلت‌ها، مانند واخواهی از رأی غیابی، مبدأ شمارش «ابلاغ واقعی» است؛ یعنی ابلاغی که به خود شخص یا وکیل او انجام شده باشد. اگر درباره نوع ابلاغ یا تاریخ آن تردید دارید، پیش از گذشت مهلت از خدمات دعاوی حقوقی یا خدمات دعاوی کیفری کمک بگیرید.

مهم‌ترین مهلت‌های قانونی

مهلت‌هایی که در ابزار محاسبه می‌شوند، همراه با مبنای قانونی هر یک

اقداممقیم ایرانمقیم خارجمبدأمبنای قانونی
دادرسی مدنی
تجدیدنظرخواهی از رأی دادگاه۲۰ روز۲ ماهابلاغ رأی یا پایان مهلت واخواهیماده ۳۳۶ قانون آیین دادرسی مدنی
واخواهی از رأی غیابی۲۰ روز۲ ماهابلاغ واقعی رأیماده ۳۰۶ قانون آیین دادرسی مدنی
فرجام‌خواهی۲۰ روز۲ ماهابلاغ رأیماده ۳۹۷ قانون آیین دادرسی مدنی
اعاده دادرسی۲۰ روز۲ ماهابلاغ رأی؛ در برخی جهات اعاده، مبدأ متفاوت استماده ۴۳۰ قانون آیین دادرسی مدنی
اعتراض به نظر کارشناس۷ روزابلاغ نظر کارشناسماده ۲۶۰ قانون آیین دادرسی مدنی
دادرسی کیفری
تجدیدنظرخواهی از رأی کیفری۲۰ روز۲ ماهابلاغ رأی یا پایان مهلت واخواهیماده ۴۳۱ قانون آیین دادرسی کیفری
واخواهی از رأی غیابی کیفری۲۰ روز۲ ماهابلاغ واقعی رأیماده ۴۰۶ قانون آیین دادرسی کیفری
اعتراض به قرارهای قابل اعتراض دادسرا۱۰ روز۱ ماهابلاغ قرارماده ۲۷۰ قانون آیین دادرسی کیفری
اداری و مالیاتی
شکایت از رأی مراجع اختصاصی اداری در دیوان عدالت اداری۳ ماه۶ ماهابلاغ رأی قطعیماده ۱۶ قانون تشکیلات و آیین دادرسی دیوان عدالت اداری
اعتراض به برگ تشخیص مالیات۳۰ روزابلاغ برگ تشخیصماده ۲۳۸ قانون مالیات‌های مستقیم

پرسش‌های متداول

پاسخ کوتاه به پرسش‌های پرتکرار درباره شمارش مهلت‌ها

روز ابلاغ هم جزو مهلت حساب می‌شود؟

خیر. طبق ماده ۴۴۵ قانون آیین دادرسی مدنی، روز ابلاغ و روز اقدام جزو مدت محسوب نمی‌شود. به همین دلیل شمارش از فردای ابلاغ آغاز می‌شود.

اگر آخرین روز مهلت تعطیل باشد چه می‌شود؟

مهلت تا نخستین روز کاری بعد از تعطیل ادامه پیدا می‌کند. این ابزار جمعه‌ها و تعطیلات رسمی ثابت تقویم شمسی را لحاظ می‌کند؛ اما تعطیلات مذهبی قمری و تعطیلی‌های مناسبتی را فقط هشدار می‌دهد و در محاسبه اعمال نمی‌کند.

چرا ابزار دو تاریخ نشان می‌دهد؟

درباره اینکه قاعده «روز اقدام» آخرین روز را یک روز جلوتر می‌برد یا نه، برداشت‌ها یکسان نیست. «تاریخ ایمن» با محتاطانه‌ترین شمارش به‌دست می‌آید و اقدام تا آن روز در هر حال به‌موقع است؛ توصیه ما اقدام تا همان تاریخ است.

تاریخ ابلاغ الکترونیک کدام روز است؟

در ابلاغ الکترونیک، تاریخ مشاهده ابلاغیه در سامانه ثنا ملاک است و اگر ابلاغیه در مهلت مقرر مشاهده نشود، ابلاغ قانونی محسوب می‌شود. تاریخ دقیق ابلاغ را در سامانه یا برگ ابلاغیه بررسی کنید.

مهلت برای مقیمان خارج از کشور چقدر است؟

در بسیاری از مهلت‌ها، قانون برای مقیمان خارج از کشور مدت طولانی‌تری پیش‌بینی کرده است؛ برای مثال مهلت تجدیدنظرخواهی در دعاوی مدنی برای آن‌ها دو ماه است. در ابزار، هر جا چنین مهلتی وجود داشته باشد، گزینه مقیم خارج نمایش داده می‌شود.

اگر مهلت را از دست داده باشم چه کنم؟

در برخی موارد، مانند وجود عذر موجه، اقدام پس از مهلت هنوز ممکن است. این موارد محدود و نیازمند اثبات‌اند و باید هرچه زودتر بررسی شوند.

آیا این ابزار جای بررسی وکیل را می‌گیرد؟

خیر. نوع ابلاغ، مبدأ دقیق مهلت و استثناهای هر پرونده ممکن است نتیجه را تغییر دهد. تشخیص نهایی به‌موقع بودن اقدام با مرجع رسیدگی است.